De Gruyterfabriek Den Bosch


Foto: Bossche Koek

De wat oudere Bosschenaren zullen het zich nog herinneren: de beroemde slagzin in de kranten: 'én 10 procent én betere waar', en het nieuwsgierig makende Snoepje van de week van De Gruyter. Tot 1980 heeft de grootgrutter in de binnenstad van ’s-Hertogenbosch een koffie- en cacaofabriek gehad in de Orthenstraat en Smalle Haven. Dan wordt dit symbool, het 'gele Monster', dat afgelopen eeuw zo beeldbepalend was en waardoor de hele binnenstad naar koffie en cacao rook, gesloopt.






Foto: Hoofdgebouw Brabanthallen

 

Hoofdgebouw Brabanthallen Den Bosch

De fabriek

De Gruyter bouwt in de stad nog een fabriek en een kantoor aan de Veemarktkade, vlakbij water- en spoorverbindingen. Dit fabriekscomplex dateert oorspronkelijk uit 1932. In de loop van de jaren zijn steeds bouwdelen toegevoegd, waardoor een complex is ontstaan van enorme omvang. De bouw heeft jaren geduurd, omdat tijdens de Tweede Wereldoorlog bouwmaterialen schaars waren. Als De Gruyter uit ’s-Hertogenbosch verdwijnt, blijft dit gebouw op het terrein van de Brabanthallen (de vroegere Veemarkt) staan. Een grootscheepse restauratie moet ervoor zorgen, dat het oorspronkelijke gebouwencomplex weer herkenbaar wordt.


Restauratie

Het college van B&W van ’s-Hertogenbosch heeft het gebouwencomplex van de voormalige De Gruyterfabriek aangewezen als gemeentelijk monument. Het levensmiddelenbedrijf van De Gruyter is onlosmakelijk verbonden met de sociaaleconomische historie van ’s-Hertogenbosch. Tot ongeveer 1975 is deze grutter namelijk een grootleverancier voor geheel Nederland, met ’s-Hertogenbosch als hoofdvestiging. Vanuit deze fabrieken worden de eindproducten verspreid over de winkels in het hele land . Uiteindelijk blijkt een bedrijf, dat zelf zijn producten maakt en verkoopt, niet te kunnen concurreren met de moderne supermarkten.

Na het faillissement van De Gruyter in 1976 wordt het fabriekscomplex jarenlang gebruikt als bedrijfsverzamelgebouw. Maar de oorspronkelijke bestemming van het gebouw is niet meer herkenbaar. In 2008 start N.V. BIM met een ingrijpende restauratie om het oorspronkelijke gebouwencomplex weer herkenbaar te maken. Doel van de restauratie is in de eerste plaats om het complex aantrekkelijk te maken als vestigingsplaats voor creatieve bedrijven en zodoende van betekenis te zijn voor het economisch belang van ’s-Hertogenbosch.




Historie In 1818 begint Piet de Gruijter (met puntjes op de ij) een handel in granen en zaden aan de Hooge Steenweg in ’s-Hertogenbosch. In 1913 opent De Gruijter de 44ste winkel in Nederland. Later groeit het bedrijf uit tot een imperium. In 1969 telt het bedrijf ruim 550 winkels en bijna 7500 werknemers . Het aanbrengen van neonreclame rond 1960 is gemakkelijker wanneer de puntjes worden weggelaten en daarom gaat het bedrijf De Gruyter heten. Al is het concern al in de jaren tachtig opgedoekt, toch staan de tegeltableaus in de winkels, de tien procent korting en het Snoepje van de Week (hebbedingetjes voor kinderen van de klanten) in het collectieve geheugen van Nederland gegrift.
De neergang van het kruideniersconcern zet eind jaren zestig in. Te laat schakelt De Gruyter over op het supermarktconcept. In 1970 neemt de SHV het noodlijdende De Gruyter over, inclusief een verlies van enkele tientallen miljoenen guldens. De krampachtige slagzin 'De Gruyter is oké! ' en het nieuwe, gestroomlijnde logo van ontwerphuis Total Design helpen niet meer. De Gruyter is allesbehalve oké. In 1976 komen de overgebleven onderdelen van De Gruyter in handen van supermarktketen De Spar. Het dossier De Gruyter klapt hiermee definitief dicht.




Het Snoepje van de Eeuw

De Bossche Investering Maatschappij (BIM) vindt dat dit industrieel erfgoed voor de stad behouden moet blijven. Toen BIM de DGF in 1986 kocht, was De Gruyter al failliet. Wat werd aangetroffen was een troosteloze boel: in de hallen stonden nog machines voor de productie van snoep, soep, vermicelli en koffie. Maar het motto werd: “Machines roesten, maar oude liefde niet! “Zo worden in 2008 alle zeilen bijgezet om het “Snoepje van de Eeuw” terug te geven aan de stad. DGF (De GruyterFabriek) is nu een bedrijfsverzamelgebouw van maar liefste 55.000 m², nu al een van de grootste van Nederland. Eindbestemming in 2012: een levendig centrum dat innovatieve, creatieve en culturele ondernemers uit het hele land trekt. De huurders bestaan uit vormgevers, consultants, architecten, internetondernemers, technische dienstverleners en beeldende kunstenaars.


Brasserie De Gruyterfabriek

De Brasserie is voor iedereen toegankelijk. Er is een gratis parkeervoorziening, direct aan de entree, bij ingang B. Er zijn 120 zitplaatsen en op het terras in de oude fabriekstuin nog eens 60. Verder beschikt de Brasserie over vergaderruimtes, cateringservice , culinaire workshops, mogelijkheid voor Rent a chef (chef aan huis) De oude fabriekselementen komen terug in een eigentijdse inrichting. Het industriële en robuuste geheel straalt sfeer en nostalgie uit. Een bijzondere plek waar iedereen heerlijk en ongedwongen kan lunchen, dineren of borrelen. De “Eerste-vrijdag-van-de-maand-borrel-bij-DE-GRUYTER-FABRIEK” is een maandelijks terugkerend, vrijblijvend ontmoetingsmoment. Bedoeld voor iedereen die creatief-positief in het leven staat, en op een luchtige manier wil ontmoeten, netwerken, bedenken, vragen of gewoon kletsen onder het genot van een drankje en eventueel een hapje. Op elke eerste vrijdag van de maand, rond de klok van vijf kun je er terecht.



Foto: Plattegrond Brabanthallen

 

Plattegrond van de Brabanthallen Den Bosch

Verbouwing Gruyterfabriek

In de loop der tijd zijn de Brabanthallen Den Bosch flink uitgebreid. In 1969 kwam er zo'n 7200 vierkante meter bij door de bouw van de Langstraathal, Meijerijhal en Kempenhal. In 1991 worden de Brabanthallen overgenomen door Libéma, diverse aanbouwingen en renovaties volgen onder andere in de jaren 2004-2007.















Contact

Bezoekadres:

De Gruyter Fabriek 's-Hertogenbosch

Veemarktkade 8

5222 AE 's-Hertogenbosch


Telefoon receptie De Gruyter Fabriek: 073 - 621 16 99

Brasserie De Gruyterfabriek

Telefoon: 073 - 30 300 30

Locatie: -


Vervoer en parkeren:

Er zijn ruime parkeergelegenheden aanwezig voor het bezoekend publiek

- Openbaar vervoer

- Parkeergarages

- Transferia

- Bewaakte fietsenstallingen


Overige informatie:

Voor meer informatie word je doorverwezen naar de website: www.brasseriedegruyterfabriek.nl





Ga verder naar De Talent Factory vanaf Brabanthallen Den Bosch